Vết thương lở loét không lành phải làm sao? Nguyên nhân và cách xử lý

Trong nhiều trường hợp, cơ thể có khả năng tự chữa lành tổn thương da chỉ sau vài ngày. Tuy nhiên, không ít người gặp tình trạng vết thương lở loét không lành, dai dẳng nhiều tuần, thậm chí tái phát liên tục. Đây không chỉ là dấu hiệu phiền toái mà còn có thể ẩn chứa nguy cơ bệnh lý nghiêm trọng. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về nguyên nhân, triệu chứng và cách chăm sóc vết thương loét lâu lành, đồng thời chỉ ra khi nào cần gặp bác sĩ để điều trị kịp thời.

Vết thương lở loét không lành là gì?

Thông thường, khi da bị trầy xước hoặc tổn thương, cơ thể sẽ tự khởi động quá trình hồi phục, hình thành lớp da non mới sau vài ngày đến vài tuần. Tuy nhiên, ở một số người, tình trạng này không diễn ra như bình thường, vết thương trở nên dai dẳng, dễ nhiễm trùng và khó liền sẹo. Đây chính là hiện tượng vết thương lở loét không lành.

Hiểu một cách đơn giản, đó là những vết thương hở hoặc loét sâu không thể khép miệng dù đã được chăm sóc trong thời gian dài. Người bệnh thường thấy vết loét không lành, chảy dịch vàng, sưng đỏ hoặc có mùi khó chịu. Đây không chỉ là vấn đề da liễu thông thường mà còn là dấu hiệu cảnh báo cơ thể đang gặp vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.

Nguyên nhân khiến vết loét không lành

 Do bệnh lý mãn tính

• Người mắc tiểu đường, suy tĩnh mạch, bệnh tim mạch hoặc suy thận thường dễ gặp tình trạng vết thương lở loét không lành. Lý do là quá trình lưu thông máu kém, dưỡng chất và oxy không đủ để tái tạo mô mới.

• Với bệnh nhân tiểu đường, vết loét không lành còn dễ nhiễm trùng do sức đề kháng suy giảm.

Nhiễm trùng tại chỗ

• Khi vi khuẩn xâm nhập vào vết thương, vùng da sẽ bị viêm, sưng đỏ, mưng mủ, gây cản trở quá trình tái tạo.

• Vết thương bị nhiễm trùng thường dai dẳng, khó liền và có nguy cơ biến chứng thành vết thương loét lâu lành.

Chăm sóc vết thương không đúng cách

• Rửa vết thương không sạch, băng bó quá chặt hoặc dùng thuốc sai cách có thể làm vết thương kéo dài thời gian hồi phục.

• Một số người tự ý đắp lá thuốc dân gian khiến vết thương loét nặng hơn.

Thiếu dinh dưỡng

• Cơ thể thiếu protein, vitamin C, kẽm… sẽ làm chậm quá trình tạo mô hạt và hình thành da non.

• Đây cũng là một trong những nguyên nhân âm thầm khiến vết thương lở loét không lành dù đã chăm sóc.

Yếu tố khác

• Tuổi tác: Người lớn tuổi thường có quá trình trao đổi chất chậm, hệ miễn dịch suy giảm nên vết thương khó hồi phục như người trẻ.

• Thói quen xấu: Hút thuốc lá, uống rượu bia nhiều làm giảm lưu lượng máu và oxy đến mô, khiến vết thương loét lâu lành.

• Tác dụng phụ của thuốc: Một số loại thuốc như corticoid, thuốc chống đông máu, hóa trị hoặc xạ trị có thể cản trở quá trình hình thành mô mới.

• Áp lực cơ học: Người phải ngồi hoặc nằm lâu một tư thế (như bệnh nhân liệt, người sau phẫu thuật) dễ xuất hiện vết loét không lành ở vùng tì đè như lưng, mông, gót chân.

• Môi trường sống: Vết thương thường khó hồi phục trong điều kiện nóng ẩm, vệ sinh kém, dễ tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển.

Các triệu chứng của vết thương loét lâu lành

Một vết thương loét lâu lành thường có những biểu hiện rõ rệt khác với vết thương thông thường. Người bệnh có thể nhận biết qua các dấu hiệu sau:

• Vết thương kéo dài nhiều tuần không khép miệng

• Chảy dịch vàng, xanh bất thường và có mùi hôi

• Vùng da xung quanh sưng đỏ, đau rát

• Hình thành mô chết hoặc hoại tử màu nâu/đen

• Sốt, mệt mỏi, chán ăn 

• Ngứa ran hoặc tê bì quanh vết thương

• Chảy máu lặp đi lặp lại khi vận động hoặc thay băng

• Vết loét ngày càng lan rộng thay vì thu nhỏ

• Xuất hiện mủ đặc, kèm mùi khó chịu

• Cơn đau kéo dài, thậm chí ngày càng dữ dội

Biến chứng nguy hiểm nếu vết thương không lành

Nếu tình trạng vết thương lở loét không lành kéo dài mà không được xử lý đúng cách, người bệnh có thể đối mặt với nhiều biến chứng nguy hiểm:

• Nhiễm trùng lan rộng: Vi khuẩn từ vết loét không lành có thể xâm nhập sâu vào mô mềm, gây viêm tấy, sưng mủ.

• Hoại tử mô: Vết thương lâu ngày không được điều trị có thể chuyển sang hoại tử, khiến vùng da tổn thương chuyển màu đen và khó hồi phục.

• Viêm xương (viêm tủy xương): Khi vi khuẩn tấn công xuống đến xương, người bệnh sẽ đau nhức dữ dội, quá trình điều trị trở nên phức tạp hơn nhiều.

• Nhiễm trùng máu: Vi khuẩn đi vào máu gây sốt cao, tụt huyết áp, thậm chí đe dọa tính mạng. Đây là biến chứng nguy hiểm nhất của vết thương loét lâu lành.

• Tàn tật, mất chi: Với trường hợp loét bàn chân do tiểu đường, nguy cơ phải cắt cụt chi rất cao nếu không điều trị kịp thời.

• Giảm chất lượng cuộc sống: Người bệnh thường xuyên đau đớn, khó vận động, dễ rơi vào tình trạng stress, mất ngủ kéo dài.

>> Tham khảo: Điều trị hoại tử

Vết thương không lành phải làm sao?

Khi gặp tình trạng vết thương lở loét không lành, người bệnh cần xử lý đúng cách để hạn chế biến chứng và thúc đẩy hồi phục:

• Giữ vệ sinh sạch sẽ: Rửa vết thương bằng dung dịch sát khuẩn theo hướng dẫn, thay băng gạc hằng ngày để hạn chế vi khuẩn phát triển.

• Bổ sung dinh dưỡng hợp lý: Ăn đủ protein, vitamin C, kẽm… giúp cơ thể tái tạo mô nhanh hơn, giảm nguy cơ vết thương loét lâu lành.

• Hạn chế tỳ đè lên vết thương: Với người phải nằm lâu, nên thay đổi tư thế thường xuyên hoặc dùng đệm chống loét để giảm áp lực.

• Theo dõi dấu hiệu bất thường: Nếu vết thương có dịch mủ, đau nhiều, lan rộng hoặc xuất hiện mô hoại tử, cần đến cơ sở y tế ngay.

Vết thương loét lâu lành thì nên kiêng gì?

• Không nên vận động quá mạnh vì dễ làm rách miệng vết thương, khiến vết thương loét lâu lành nặng hơn.

• Tránh để vết thương ngâm nước lâu, dễ mưng mủ, nhiễm khuẩn và khiến vết thương lở loét kéo dài.

• Không dùng tay bẩn chạm vào vết thương hở vì vi khuẩn dễ xâm nhập.

• Khi vết thương kết vảy, không nên bóc lớp vảy để tránh chảy máu, để lại sẹo và làm vết loét không lành.

• Trong giai đoạn lên da non, không nên ăn đồ nếp, thịt gà vì dễ gây ngứa, mưng mủ, tạo sẹo lồi.

• Kiêng rau muống vì dễ để lại sẹo lồi.

• Không nên ăn thịt bò do có thể gây sẹo thâm.

• Hạn chế ăn hải sản vì có nguy cơ gây dị ứng, làm vết thương loét lâu lành khó hồi phục.

• Không tự ý đắp lá thuốc dân gian lên vết thương hở vì có thể gây nhiễm trùng, làm tình trạng nặng hơn.

Khi nào cần gặp bác sĩ 

Trong nhiều trường hợp, việc chăm sóc đúng cách có thể giúp vết thương hồi phục. Tuy nhiên, nếu bạn gặp tình trạng vết thương lở loét không lành kéo dài, hãy nhanh chóng đi khám để được xử trí kịp thời. Cụ thể, cần gặp bác sĩ ngay khi có các dấu hiệu sau:

• Vết thương hơn 2 tuần nhưng không khép miệng, có xu hướng lan rộng.

• Vết thương kèm theo chảy dịch mủ, mùi hôi hoặc mô hoại tử.

• Vùng da quanh vết thương sưng đỏ, đau nhiều, nóng rát bất thường.

• Xuất hiện triệu chứng toàn thân: sốt, mệt mỏi, ớn lạnh.

• Người bệnh có bệnh nền như tiểu đường, suy tĩnh mạch, tim mạch.

• Đã áp dụng cách chăm sóc tại nhà nhưng vết thương không cải thiện.

Kết luận

Tình trạng vết thương lở loét không lành không chỉ gây phiền toái trong sinh hoạt mà còn tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hiểm như nhiễm trùng, hoại tử hay thậm chí nhiễm trùng máu. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường, chăm sóc đúng cách và thăm khám kịp thời là yếu tố quyết định để bảo vệ sức khỏe.

Nếu bạn đang gặp tình trạng vết loét không lành kéo dài, tái phát nhiều lần hoặc kèm theo triệu chứng bất thường, hãy đến ngay Phòng khám Dr. Dư Tuy để được đội ngũ bác sĩ thăm khám, chẩn đoán và đưa ra phương pháp điều trị phù hợp.